استاندارد ASTM D2265 یکی از مهمترین استانداردهای بینالمللی در حوزه صنایع نفت، پتروشیمی و روانکاری است. این استاندارد به طور خاص برای اندازهگیری نقطه قطرهای شدن گریس طراحی شده است. نقطه قطرهای شدن، به زبان ساده، دمایی است که در آن گریس از حالت نیمهجامد به حالت مایع تغییر میکند. این آزمون نه تنها به شناسایی خصوصیات فیزیکی گریس کمک میکند، بلکه معیار مهمی برای کنترل کیفیت و انتخاب مواد مناسب برای کاربردهای خاص محسوب میشود.
چرا استاندارد ASTM D2265 مهم است؟
این استاندارد برای تعیین دمای دقیق نقطه قطرهای شدن گریس به کار میرود، بهویژه در دماهایی که بالاتر از 288 درجه سانتیگراد هستند. اهمیت این موضوع در صنایع مختلف، بهخصوص در حوزههایی که تجهیزات تحت دما و فشار بالا کار میکنند، دوچندان میشود. رعایت این استاندارد باعث میشود که عملکرد روانکنندهها تحت شرایط سخت تضمین شود و از خرابی تجهیزات جلوگیری گردد.
کاربردهای ASTM D2265
استاندارد ASTM D2265 در صنایع مختلف کاربردهای متعددی دارد که برخی از مهمترین آنها عبارتند از:
- شناسایی و طبقهبندی گریسها: این استاندارد کمک میکند تا بتوان نوع و ویژگیهای یک گریس خاص را بر اساس نقطه قطرهای شدن آن شناسایی کرد.
- کنترل کیفیت در فرآیند تولید: تولیدکنندگان گریس از این استاندارد برای اطمینان از کیفیت محصول نهایی استفاده میکنند.
- انتخاب گریس مناسب برای کاربردهای خاص: در صنایع سنگین مانند نفت و گاز، انتخاب روانکننده مناسب برای جلوگیری از آسیب به تجهیزات بسیار حیاتی است. این آزمون اطلاعات دقیقی برای این انتخاب ارائه میدهد.
- تحقیقات و توسعه: محققان و مهندسان برای توسعه محصولات جدید از این استاندارد بهره میبرند تا گریسهای مقاومتری برای شرایط دمایی بالا تولید کنند.
فرآیند آزمون بر اساس استاندارد ASTM D2265
در این آزمون، نمونهای از گریس در یک کلاهک فلزی مخصوص قرار میگیرد و داخل یک لوله آزمایش که در حمام روغنی غوطهور است، قرار داده میشود. دمای حمام روغن با سرعت کنترلشده (معمولاً 4 تا 7 درجه سانتیگراد در دقیقه) افزایش مییابد. زمانی که اولین قطره گریس از سوراخ کلاهک خارج شود، میانگین دمای ثبتشده توسط دماسنج نمونه و دماسنج حمام روغن به عنوان نقطه قطرهای شدن گریس گزارش میشود.
این فرآیند نیازمند دقت بالا و استفاده از تجهیزات استاندارد است تا نتیجه آزمون قابل اعتماد باشد. به همین دلیل، تجهیزات آزمایشگاهی که برای انجام این آزمون طراحی شدهاند باید کاملاً مطابق با مشخصات استاندارد باشند.
ویژگیهای دستگاه تست نقطه قطرهای شدن گریس
برای انجام صحیح این آزمون، استفاده از دستگاههای دقیق و استاندارد ضروری است. شرکت پارسیان تکنولوژی به عنوان یکی از تولیدکنندگان معتبر تجهیزات آزمایشگاهی، دستگاه تست نقطه قطرهای شدن گریس را با ویژگیهای زیر عرضه میکند:
- هیتر استیرر (هات پلیت مگنتدار): این دستگاه دارای هیتر با دقت بالا است که امکان افزایش دمای حمام روغن با بصورت کنترل شده را فراهم میکند.
- طراحی ارگونومیک: این دستگاه با طراحی مناسب برای فضای آزمایشگاهی تولید شده است و استفاده از آن راحت است.
- پشتیبانی فنی و کالیبراسیون: تمام دستگاههای شرکت پارسیان تکنولوژی دارای خدمات پشتیبانی و کالیبراسیون هستند تا کارایی و طول عمر آنها تضمین شود.

اهمیت استفاده از استاندارد ASTM D2265
در صنایع نفت و پتروشیمی، عملکرد صحیح تجهیزات و ماشینآلات به طور مستقیم به کیفیت روانکنندهها وابسته است. گریسهایی که بر اساس این استاندارد آزمایش میشوند، تضمین میکنند که میتوانند در شرایط دمایی بالا و محیطهای سخت به خوبی عمل کنند. علاوه بر این، استفاده از نتایج این آزمون به مهندسان و مدیران کیفیت این امکان را میدهد که گریس مناسب برای هر کاربرد خاص را انتخاب کنند و از خرابی تجهیزات جلوگیری نمایند.
نکاتی برای انجام آزمون بر اساس استاندارد ASTM D2265
برای انجام صحیح این آزمون، رعایت نکات زیر ضروری است:
- استفاده از تجهیزات کالیبرهشده: دماسنجها و حمام روغن باید به طور منظم کالیبره شوند تا از صحت نتایج اطمینان حاصل شود.
- تنظیم دقیق دما: سرعت افزایش دما باید بین 4 تا 7 درجه سانتیگراد در دقیقه باشد تا شرایط استاندارد آزمون فراهم شود.
- رعایت نکات ایمنی: دستگاه تست نقطه قطرهای شدن باید در مکانی ایمن و تحت هواکش مناسب قرار گیرد تا از خطرات احتمالی جلوگیری شود.
- ثبت دقیق نتایج: میانگین دمای ثبتشده توسط دو دماسنج (نمونه و حمام روغن) باید با دقت بالا یادداشت شود.
نتیجهگیری
استاندارد ASTM D2265 یکی از استانداردهای کلیدی در حوزه آزمونهای کنترل کیفی گریس است. این استاندارد اطلاعات ارزشمندی درباره رفتار گریسها در دماهای بالا ارائه میدهد و به صنایع کمک میکند تا بهترین روانکنندهها را برای کاربردهای مختلف انتخاب کنند. دستگاه تست نقطه قطرهای شدن گریس تولید شده توسط پارسیان تکنولوژی، با دقت بالا و طراحی استاندارد، ابزاری کارآمد برای انجام این آزمون است و نقش مهمی در بهبود کیفیت محصولات روانکننده ایفا میکند.
